Investing.com — Hollanda hükümetinin temel otomotiv çiplerinin önemli tedarikçisi Nexperia’nın kontrolünü ele geçirmesi, küresel otomotiv sektöründe yeni bir yarı iletken kıtlığı endişelerine yol açtı. BofA Global Research’e göre, bu durum Çin’in misilleme yapmasına neden oldu ve dünya çapında otomobil üretimini kesintiye uğratma tehdidi oluşturuyor.
Nexperia yıllık 100 milyardan fazla yarı iletken çip üretiyor. Bu miktar, dünyadaki temel yarı iletken arzının yaklaşık %25’ini oluşturuyor. Üretilen çiplerin yaklaşık %60’ı otomotiv sektörüne satılıyor.
Bu bileşenler, çoğunlukla diyotlar ve transistörler, ucuz ancak araç elektroniği için hayati önem taşıyor.
Modern bir araçta tipik olarak 1.000 ile 3.000 arasında çip kullanılıyor. Nexperia, otomobillerde kullanılan ayrık yarı iletkenlerin küresel pazar payının yaklaşık %40’ını elinde bulunduruyor.
Aracı kurum şöyle belirtti: “Nexperia çiplerinin dünya genelinde üretilen çoğu araçta bulunduğunu düşünüyoruz.”
Kriz, 30 Eylül 2025’te Hollanda’nın Nexperia’yı ele geçirmesiyle başladı. Hollanda bu kararı, şirketin Çinli ana şirketi Wingtech Technology’ye teknoloji transferi konusunda ulusal güvenlik endişelerini gerekçe göstererek aldı. Wingtech Technology, Şanghay Borsası’nda işlem gören, kısmen devlet sahipliğindeki bir şirket.
Çin, Nexperia’nın Çin’de üretilen ürünlerine ihracat kısıtlamaları getirerek karşılık verdi. Şirket de müşterilerine teslimatları artık garanti edemeyeceğini bildirdi.
Analistler şu notu düştü: “Nexperia, otomobil üreticilerine çip teslimatlarını artık garanti edemeyeceğini bildirdi. Bu durum, haftalar içinde üretim duraksamaları korkusunu tetikledi.”
Bu kesintinin otomobil üreticilerini dolaylı olarak Bosch, Aumovio, Aptiv, Denso, Valeo, Magna, Forvia, Autoliv ve Schaeffler gibi Tier 1 tedarikçiler aracılığıyla etkilemesi muhtemel. Bu tedarikçiler Nexperia’nın çiplerini araç elektroniğine entegre ediyor.
Volkswagen, bu durumun sonucu olarak Almanya’daki üretimde potansiyel kesintiler konusunda uyarıda bulundu. BofA analistleri şöyle açıkladı: “Bu, küresel bir sorun haline geliyor. OEM ne kadar büyükse, üretimin etkilenme riski de o kadar büyük.”
Nexperia’nın yerini doldurmanın hızlı veya basit olmayacağı öngörülüyor. Aracı kurum şu uyarıda bulundu: “Nexperia’nın yerini başka tedarikçilerle doldurmak çok uzun sürecektir.” Çip kaynaklarında yapılacak küçük değişiklikler bile, halihazırda üretimde olan araçlar için yeni sertifikalar veya homologasyon gerektirebilir.
Analistler, hükümet düzeyindeki müzakerelerin tek uygulanabilir çözüm olabileceğini belirterek şunları söyledi: “Otomotiv endüstrisi sadece Çin ile çip tedariki konusunda müzakere etmeye çalışabilir, muhtemelen Avrupa ve ABD’deki politikacılar aracılığıyla.”
S&P Global Mobility’ye göre, küresel hafif araç üretiminin 2025’in dördüncü çeyreğinde, Çin’deki yüksek karşılaştırma tabanı ve ABD’deki daha zayıf talep nedeniyle yıllık bazda %3,5 düşmesi zaten öngörülüyordu.
BofA şunu ekledi: “Nexperia durumu, sadece 2025’in dördüncü çeyreği için değil, belki de 2026 mali yılı boyunca telafi edilebilecek geçici bir aşağı yönlü risk yaratıyor.”
Bu kesinti, 2020-22 çip krizinden sonra bile yarı iletken tedarik zincirlerinin süregelen kırılganlığına işaret ediyor.
BofA Global Research’ün ifadesiyle: “Tüm Batılı otomotiv endüstrisi şimdi daha ucuz olsalar bile Çin otomobil parçalarına çok bağımlı olmaması gerektiğini hatırlıyor.”
Bu makale yapay zekanın desteğiyle oluşturulmuş, çevrilmiş ve bir editör tarafından incelenmiştir. Daha fazla bilgi için Şart ve Koşullar bölümümüze bakın.
